الشيخ محمد علي الگرامي القمي
31
مالكيت ها ( فارسى )
نمايد توجه داريد كه عنوان جاده و خيابان بودن را ميگوئيم نه اصل وجود زمين را . 4 - مالكيّت گروه : فقرا مالك سهمى از زكات مىباشند ( البته به همراه ساير مستحقين زكات ، مالك على البدل هستند ) . اين كه در قرآن فرموده : « انّما الصدقات للفقراء . . . » ، و حرف لام را آورده ، معنايش اين مىشود . كه زكات ملك اينها مىشود . وقف خاص براى گروهى معيّن نيز همين حكم را داراست . 5 - مالكيت جهت : اموالى كه براى مساجد و حرم امامان و امامزادگان وقف مىشود ، ملك جهت و حيثيت نام دارد . در واقع عنوان حرم امام عليه السلام يا قبر امام عليه السلام و يا مسجد ، مالك اين چيزها مىباشد . و اين اعتبار عقلائى دارد . 6 - مالكيت شخصى فرد : اموال شخصى افراد - در صورتى كه به اندازهء نيازشان باشد - ملك شخصى آن هاست . 7 - مالكيّت خصوصى فرد : اموال زائد بر نياز فرد كه به صورت ثروت انباشتهاى در آيد ملك خصوصى فرد مىباشد . اين مالكيت در شرائطى پذيرفته مىشود كه جامعه شديدا نيازمند نباشد و دولت اسلامى هم متصدى امور نباشد . در شرائطى كه حكومت اسلامى وجود داشته باشد . قدرى با قانون ، و مقدارى هم با خصوصيّات رهبرى ، مالكيت خصوصى به معناى گستردهء روز ، مهار شده و تحقّق پيدا نمىكند . دو اصطلاح مالكيّت شخصى و مالكيّت خصوصى از اصطلاحات معاصر است و در فقه اسلامى اين اصطلاح نيست . ليكن واقع حكم اين دو ، همين است كه گفته شد .